- وب سایت مهندس علي ماهرالنقش - http://www.amaher.ir -

منیّت سازمانی

یکی از آفات موجود در سازمان ها (اعم از دولتی، عمومی، خصوصی، سیاسی و …) در کشور وجود منیّت سازمانی در آنهاست. یعنی مدیران، مسئولان و کارکنان این مجموعه ها بجای داشتن نگاهی کلان نگر و خیر اندیشی عالمانه و کل نگر؛ دارای نگاه هایی جزیی نگر و خودبین هستند.

این مجموعه ها منافع کلی جمهوری اسلامی ایران را فدای منافع خُرد سازمانی خود می کنند، و با حصر منابع انسانی، نرم افزاری و سخت افزاری در چارچوب منافع سازمانی خود با کسب منافع خرد، کشور را از دست یابی به منافع کلان محروم می کنند.

در اینجا به طور اختصار اشاره ای به این موارد شده است. انشاء الله مفید باشد.

تعریف منیت

منیت یکی از رذایل اخلاقی به حساب می آید و همان خودخواهی به معنای خودپرستی، خودپسندی و خودبینی است. به کسی که از خودراضی، خودبین وخودپرست باشد «خودخواه» می گویند. در متون اسلامی و اخلاقی از این صفت ناپسند بیشتر با عبارت هایی مانند عُجب، کبر و تکبر و غرور یاد شده است، اگر چه تفاوت های ظریفی بین آن ها وجود دارد، ولی ریشه همه آن ها «حب ذات» یا «حب نفس» است.

قبح منیت فردی

در فرهنگ مردم جهان «منیّت» واژه ای قبیح و زشت به حساب می آید و مردم از شخص خودخواه و مغرور بیزار هستند. اگر چه ممکن است فردی خودش متکبر باشد ولی حتی او هم از فرد متکبر و خودخواه بدش می آید!

تعریف منیت سازمانی

بر اساس تعاریفی که گذشت، منیّت سازمانی همان منیّت فردی تعریف شده است، لیکن در دامنه سازمان و فراتر از فرد. یعنی اگر دامنه منیّت فردی را به دامنه شخصیت حقوقی و سازمانی گسترش دهیم، واژه ای تحت عنوان منیت سازمانی پدیدار می گردد، و آن چیزی نیست بجز:

که به نظرم باز نمودن این مطلب در اینجا در همین حد کفایت می کند، و این منیت سازمانی شاخصه ها، نشان ها و عوارضی دارد. از جمله این نشان ها می توان به موارد زیر اشاره نمود:

عدم قبح منیت سازمانی

متاسفانه بر اساس ارزش های رواج یافته در جامعه، که از طرق مختلف نشر می یابد، اوّلاً چنین موضوعی مغفول مانده است. یعنی یک مدیر می گوید منیت بد است ولی اصلاً به ذهنش نمی رسد که پدیده ای تحت نام منیت سازمانی هم داریم. چه رسد به اینکه بگوید این پدیده ای مذموم است.

ضمن اینکه اگر بخواهیم اشاره ای به مدخل های این پدیده به جامعه باشیم باید از ترویج علوم انسانی غربی در دانشگاه ها و سازمان ها نام بریم، که خود مستلزم مقاله ای دیگر است.

به امید روزی که منیّت سازمانی نداشته باشیم.

انشاء الله