- وب سایت مهندس علي ماهرالنقش - http://www.amaher.ir -

چهار عامل سقوط دولت ها

 

امام علی «ع» می فرمایند: «یستدلّ على إدبار الدّول بأربع: تضییع الأصول، و التمسّک بالفروع، و تقدیم الأراذل، و تأخیر الأفاضل.»[۱] [1] یعنی: عامل سقوط دولت ها چهار چیز است: ضایع گذاردن اصول (مسائل اساسى)؛ چسبیدن به فروع (امور نا مهم و تشریفات)؛ پیش انداختن اراذل‏ (فرومایگان)؛ و کنار زدن افاضل‏ (پرمایگان و آگاهان).

 

اما چند نکته:

هر مجموعه ای بر اساس اصول و مبانی خودش تعریف و شکل گرفته و بر اساس همان اصول به پیش می رود. فرهنگ سازمانی آن هم بر همین مبنا شکل می گیرد. حال اگر آن مجموعه اصول اساسی خودش را زیر پا بگذارد، یکی از عوامل سقوط خود را فراهم کرده است!

 

اولویت بندی یکی از اصول عقلی و نیز دینی ماست. لذا حضرت علی (ع) می فرمایند: « من اشتغل بغیر المهمّ‏، ضیّع الأهمّ‏.»[۲] [2] یعنی:آنکه به چیزى غیر مهم خود را مشغول دارد، مهمتر را از دست مى‏دهد.

لذا باید مراقبت نماییم فروع و مسائل کم اولویت، ما را از اصول و مسائل اولویت دار باز ندارد؛ که آنگاه به سمت سقوط پیش رفته ایم.

 

اینست که مناصب و خدمات بزرگ بمردم دنىّ پست مرتبه داده شود و خدمات خرد بمردم بلند مرتبه که ایشان باید که تابع آن اراذل گردند.[۳] [3] آن وقت طبیعتا باید منتظر سقوط دولت ها بود.

 

********

 

حالا همه موارد فوق را بگذاریم کنار باندبازی های مرسوم، قبیله گرایی های رایج، دعواهای حیدری و نعمتی گسترده، طرح مسائل دست چندم و فراموش کردن مسائل اصلی و … .

 

آیا بر اساس این مدل عقلی و نقلی که امیرالمومنین علی (ع) به ما هدیه داده اند؛ ما به سمت سقوط به پیش نمی رویم؟!

 

———————————————–

[۱] [4] «غرر الحکم»/ ۳۵۷٫

[۲] [5] «غرر الحکم»/ ۲۸۳٫

[۳] [6] شرح آقا جمال خوانسارى بر غرر الحکم و درر الکلم، ج‏۶، ص: ۴۵۱